Over het ontstaan van de gemeente IJsselmonde, dat ligt tegenover de monding van de Hollandse IJssel, is weinig bekend. Wel komt de naam Islemunda voor i.v.m. de bouw van het eerste slot in het jaar 107! door Willem van Gelder. In het midden van de twaalfde eeuw komt het ambacht in bezit van Hugo van IJsselmond, waarna het wordt verdeeld in twee ambachten, t.w.: Oost-IJsselmonde dat toekomt aan Gillis van Voorschoten en West-IJsselmonde aan Gijsbert Bokel. De beide ambachten werden in 1811 opnieuw officieel samengevoegd.

De dorpskerk

Ter vervanging van een houten kapel werd in 1464 de Rooms Katholieke kerk gebouwd. De laatste pastoor, Adriaen Jansz., waarnaar de kerk tegenwoordig vernoemd is, ging tijdens de Reformatie over naar het Protestantisme.

Het wapen van IJsselmonde

Het gemeentewapen dateert van 1816. De klimmende bever van goud is omgeven door een veld van lazuur (blauw) met twee banden van keel (rood). De Bever is ontleend aan het wapen van de fam. Van Beveren, ambachtsheren van West-IJsselmonde. In 1827 werd de heerlijkheid Lombardijen en het eiland Feyenoord bij IJsselmonde gevoegd. Door de enorme expansiedrift van Rotterdam, waar de ene na de andere haven werd aangelegd en de woonwijken als paddestoelen uit de grond opkwamen, werd in 1894 Feyenoord, de polder Varkensoord en het eiland Van Brienenoord door Rotterdam opgeslokt.

De annexatie

Aan de zelfstandigheid van IJsselmonde kwam in 1941 een einde, toen het werd ingelijfd bij Rotterdam. De bevolking was in de veronderstelling dat dit slechts van korte duur zou zijn, maar na de bevrijding in 1945 bleef deze situatie gehandhaafd. Aan het eind van de jaren veertig nam de toenmalige burgemeester Oud van Rotterdam het initiatief om in de oude, geannexeerde randgemeenten, wijkraden in te stellen. In 1948 werd de eerste wijkraad geïnstalleerd t.b.v.de 9508 inwoners. Voorzitter was de heer Hoogland. Deze wijkraad werd in 1980 omgezet in Deelgemeenteraad voor een bevolkingsgrootte van ongeveer 40.000 inwoners.

Uitbreidingen

De eerste uitbreiding van IJsselmonde begon in 1919 met de bouw van 62 woningen, het zogenaamde Tuindorp. In 1920 werd begonnen met de aanleg van de Koninginneweg. De polder Het Zomerland werd in 1932 opgespoten, waarna de aanleg van Rijksweg 16 volgde. " Het Sportdorp, ook wel "De Put" genoemd, werd in 1942 gebouwd. De bouw van de Sagenwijk, achter de Koninginneweg, volgde in 1956.

De Brug

In de jaren 1960 en volgende werd begonnen met de werkzaamheden aan het circulatieplan van de Van Brienenoordbrug, waarbij het oude dorp is gesplitst door de toevoerwegen van de 1306 meter lange brug. Het vroegere hart - kasteel en kerk met op het spitse torentje een waakzaam ronddraaiend leeuwtje - is nu verlegd naar het nieuwe wijkgebouw "De klimmende Bever". Met name in de zestiger jaren is het grondgebied van Groot-IJsselmonde op grote schaal uitgebouwd, om te kunnen voorzien in de grote behoefte aan woonruimte in Rotterdam. Het uitbreidingsplan "Beverwaard", waar voorheen de zogenaamde Puntzakhaven gepland was, zal omstreeks 1986 gerealiseerd moeten zijn. En toch, ondanks dat dit deel van Rotterdam geen zelfstandige gemeente meer is, blijft het toch Ons Dorp IJsselmonde!

Mr. Marinus Bichon van IJsselmonde, 1815-1889. Hij was van 1845 tot zijn overlijden in 1889 Ambachtsheer van IJsselmonde.

Mr. Johan Adrien Marinus Bichon van IJsselmonde.

Deze broers waren beiden ongehuwd en bewoonden samen met hun twee zusters het kasteel. Dit in tegenstelling tot vorige generaties, die het kasteel voornamelijk als buitenverblijf gebruikten.

Het echtpaar Bichon van IJsselmonde omstreeks 1915

Mr. C.J.A. Bichon van IJsselmonde, geboren 28 mei 1855, trad op 8 januari 1902 te Düsseldorf in het huwelijk met Johanna Antonia Canjels. Na het overlijden van zijn oom Marinus in 1889, volgde mr. C.J.A. Bichon hem op en werd hierdoor onze nieuwe Ambachtsheer . Hij was tot de sloop van het kasteel in 1900 de laatste eigenaar . Mr. Bichon was niet alleen Ambachtsheer, maar bekleedde vele andere functies, die zeker het vermelden waard zijn, zoals: advocaat, plaatsvervangend rechter te Rotterdam, hoofd ingeland Hoogheemraadschap van Schieland, dijkgraaf Waterschap Bleiswijk, was tevens lid Provinciale Staten van Zuid-Holland, lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, advocaat te Arnhem en secretaris-rentmeester Hoogheemraadschap Schieland, Hij overleed te Utrecht op 19 november 1923.

Onze tegenwoordige Ambachtsheer

Mr. René Bichon van IJsselmonde, geboren 6 november 1902, is de oudste zoon uit het huwelijk van mr. C.J.A. Bichon van IJsselmonde en J.A. Canjels. Over het leven van mr. R. Bichon van IJsselmonde, die net als zijn vader vele functies bekleedde, geven wij hier slechts een kleine opsomming.

Na de lagere school voltooide hij zijn gymnasiumopleiding, gevolgd door de studie in de rechten aan de Universiteit te Leiden. Na zijn doctoraal examen was hij werkzaam als waarnemend griffier (volontair) bij de rechtbank te Dordrecht en kort daarna te Zutphen. Tevens was hij advocaat en procureur tot de mobilisatie in 1939. In 1941 werd hij benoemd tot rechter bij de rechtbank te Zutphen, waar hij vanaf 1957 tot aan zijn pensionering in 1972, president was.

Aan de oorlogshandelingen nam hij deel als commandant in Sint Antoniepolder bij Maasdam. Van 1945 tot 1956 was hij tevens plaatsvervangend president van verschillende krijgsraden, waarna hij in 1956 als luitenant-kolonel de dienst verliet. Hij is ridder in de Orde van de Nederlandsche Leeuwen gerechtigd tot het dragen van enige militaire onderscheidingen.

De hoofdingang van het kasteel - omstreeks 1897

De Adriaen Jansz. kerk

Het silhouet van de oude Adriaen Jansz. kerk zal voor velen van u bekend zijn; ook voor hen die elders in Nederland wonen. De reden is de ligging van de kerk vlakbij een van de drukste verkeersaders van ons land: de Van Brienenoordbrug met haar grote circuit van op- en afritten, In de volksmond "De Pierenpot" genoemd.

Het oudste deel van de kerk, dat men vanaf de brug zo goed kan zien, is de toren, die, met het middenschip en de pilaren, dateert uit omstreeks 1464.