Oorlogsbeelden index

De Maastunnel na Dolle Dinsdag: een gevaarlijke situatie - springladingen in de tunnelbuizen - sabotage

Wij lezen in: "De Maastunnel"; A.C. Vreugdenhil (Technisch Ambtenaar 1e Klas bij de Maastunnel); Stam, Haarlem; ongedateerd (circa 1950?):

Het verwonderde ons [de technische beheersstaf van de Maastunnel] eigenlijk in het geheel niet, toen wij in de nanacht van 4 op 5 September 1944 (Dolle Dinsdag) werden opgebeld voor de mededeling dat in de autotunnels Duitse activiteit heerste. Wij begaven ons daarheen en konden nog juist constateren, dat heel zware houten balken in de tunnel werden aangevoerd en opgesteld. Ze waren alle op maat gezaagd en moesten reeds lang te voren zijn besteld. Van deze balken werden op twee plaatsen in elke tunnel [buis] twee togen gemaakt, kennelijk voor het aanbrengen van springstof tegen de plafonds. .... Enige dagen daarna werd ook de wielrijderstunnel afgesloten en ook daar werd op twee houten togen een springlading geplaatst. .... De legerleiding .... had klaarblijkelijk besloten de tunnel grondig en definitief te vernielen.

Het ophangen van de stroomdraden voor een in dienst te stellen trolleybuslijn van de R.E.T. in 1944. Na de bevrijding werd gelukkig van deze lijn afgezien en werden de masten en draden weer verwijderd. Rechts de ingang van een door de bezetter gemaakte bunker. De trolleydraden dienden tevens voor de ontstekingsinstallatie van de door de Duitsers aangebrachte springlading in de Maastunnel.

Nog op de morgen van dezelfde 5de September werd bij verschillende organisaties van de illegaliteit alarm gemaakt. .... Wij mochten niet overijld te werk gaan. .... En toch moesten we nauwkeurig weten, hoe en waar de springlading tot ontsteking zou worden gebracht. Maar bestudeer dat geval, daar hoog tegen het tunnelplafond, maar eens wanneer een soldaat met geladen geweer er vlak onder staat. Gelukkig hebben twee moedige mannen dat klaar gespeeld. Met onze montage-auto reden zij de tunnel in om de plafondlampen te inspecteren. Bij de houten stelling moest juist een lamp worden vernieuwd en het armatuur wilde maar niet open. En terwijl de soldaat zich stond te verkneuteren om die domme Hollanders, die zo'n ding niet eens open konden krijgen, zagen zij, dat de springlading was verbonden aan de twee trolley-stroomdraden, die deze zomer door de R.E.T. ten behoeve van een nieuwe trolleybuslijn langs het plafond waren opgehangen. Eindelijk kon de lamp worden vernieuwd en de volgende lampen worden nagezien.

Nauwkeurig de stroomdraden volgend, zagen zij, dat buiten de tunnel aftakkingen waren gemaakt in de richting van het naastbijgelegen Park. Meer behoefden zij niet te weten, in het Park waren veel bunkers en in één daarvan zou zich wel de drukknop bevinden, door middel waarvan de tunnel in de lucht moest vliegen.

Er werden twee leden van de "ondergrondse" in de ventilatiekanalen van de tunnel gesmokkeld, die vóór het cruciale moment de draden zouden moeten doorknippen. Daarmee moest zo lang mogelijk gewacht worden, om voortijdige ontdekking van de sabotage te voorkomen. Het bleek ondoenlijk deze mannen van voldoende eten te voorzien; bovendien was het in de tochtige kanalen niet uit te houden. Er moest iets anders worden gevonden.

Intussen had de electrotechnicus in onze verzetsgroep ontdekt, dat de vijand, om een ontijdige explosie te voorkomen, de trolley-draden tijdelijk had doorverbonden, m.a.w., had kortgesloten, zodat het kennelijk de bedoeling was, op het allerlaatste moment deze kortsluitverbinding weg te nemen en dan op de knop te drukken. Van deze omstandigheid hebben wij gebruik gemaakt, door in het grootste geheim op enige afstand van de kortsluitdraad ook onzerzijds en volkomen onzichtbaar een kortsluitdraad aan te brengen, waarvan de Duitsers natuurlijk niet op de hoogte waren, en die zij dus op het laatste moment ook niet zouden verwijderen. De gehele ontstekingsinstallatie was daardoor onklaar geworden.

Uiteindelijk is de fatale knop nooit gebruikt. De Duitse capitulatie kwam vóór de geallieerden nabij de stad kwamen, er is in deze omgeving niet meer gevochten.